Lập di chúc thường bắt đầu từ một quyết định riêng tư: người lập muốn tự nói rõ ý nguyện về tài sản của mình, nhưng chưa biết buổi công chứng di chúc sẽ diễn ra như thế nào. Lần liên hệ đầu tiên và buổi thực hiện thủ tục chính thức không phải lúc nào cũng là một. Trao đổi ban đầu thường giúp đơn vị tiếp nhận hiểu nhu cầu, hướng dẫn cách chuẩn bị và bố trí phù hợp; đó chưa phải là kết luận rằng nội dung sẽ được công chứng.
Bài viết này giúp bạn hình dung hành trình từ lúc trình bày mong muốn đến khi đọc, xác nhận văn bản. Mỗi trường hợp có hoàn cảnh riêng, vì vậy hãy xác minh yêu cầu thực tế với tổ chức hành nghề công chứng trước khi sắp xếp buổi làm việc.
Hình dung toàn cảnh trước cuộc liên hệ đầu tiên
Trao đổi trước khi liên hệ công chứng di chúc có thể giúp người lập di chúc và người thân bớt lúng túng. Mục tiêu là nêu ngắn gọn nhu cầu: ai là người muốn lập di chúc, hiện có hay chưa có bản ghi ý nguyện, có khó khăn khi đi lại, đọc, nghe hoặc giao tiếp hay không.
Đây là sơ đồ khái quát để hình dung, không phải lịch xử lý áp dụng cho mọi hồ sơ:
Trao đổi nhu cầu → làm việc trực tiếp → thể hiện ý nguyện trong dự thảo → đọc hoặc nghe lại → xác nhận và hoàn tất theo thủ tục.
Người lập di chúc có thể đã chuẩn bị một vài ý bằng lời nói hoặc ghi chú. Nếu chưa viết gì, họ vẫn có thể trình bày mong muốn để được hướng dẫn theo thủ tục. Pháp luật về công chứng quy định trường hợp giao dịch do công chứng viên soạn thảo theo đề nghị thì người yêu cầu nêu nội dung, mục đích; sau đó việc xử lý vẫn phải tuân theo các bước kiểm tra, giải thích và xác nhận cần thiết. [Luật Công chứng 2024](https://www.eav.gov.vn/userfile/User/phapche/files/2025/2/luat_cong_chung_nam_2024.pdf)
Công chứng khác với chứng thực. Trong bối cảnh này, công chứng là hoạt động của công chứng viên tại tổ chức hành nghề công chứng để chứng nhận tính xác thực, hợp pháp của giao dịch theo quy định. Vì vậy, trọng tâm của buổi làm việc không chỉ là ký tên lên một tờ giấy, mà còn là việc người lập di chúc thể hiện ý chí một cách trực tiếp, tự nguyện và hiểu nội dung mình xác nhận.
Nếu bạn cần tra cứu giấy tờ kỹ hơn, có thể chuyển sang bài “checklist hồ sơ công chứng di chúc” trong CMS thay vì cố biến bài này thành một danh mục dài.
Khi người lập di chúc trình bày mong muốn của mình
Người lập có thể bắt đầu bằng lời nói thông thường, chẳng hạn: “Tôi muốn ghi lại ý nguyện về những tài sản của mình và người tôi muốn nhận.” Cách nói đời thường này là điểm khởi đầu hữu ích. Điều quan trọng là nội dung được nghe từ chính người lập di chúc, không phải do người thân quyết định thay.
Một bản ghi ý nguyện hoặc dự thảo cá nhân cũng có thể được mang theo. Tuy nhiên, nên xem đó là tài liệu để trao đổi và rà soát, không mặc định là bản đã được chấp thuận. Khi có chỗ chưa rõ, người lập nên hỏi lại ý nghĩa của câu chữ thay vì vội xác nhận.
Ví dụ minh họa
Chị Lan đặt lịch giúp mẹ là bà Hương. Chị Lan có thể thông báo trước rằng mẹ cần thời gian trao đổi chậm rãi và muốn mang theo ghi chú cá nhân. Tại buổi làm việc, bà Hương là người trực tiếp nói về ý nguyện của mình: bà muốn ai nhận phần tài sản nào, muốn diễn đạt điều gì rõ hơn và cần sửa điểm nào. Vai trò của chị Lan là hỗ trợ di chuyển, ghi nhớ lịch hẹn hoặc giữ tài liệu, không phải nói thay hoặc ký thay mẹ.
Không gian trao đổi nên đủ riêng tư và không tạo áp lực phải hoàn tất ngay. Người lập di chúc có thể đề nghị được giải thích thêm, nghỉ giữa buổi hoặc dành thời gian đọc lại dự thảo. Nếu có dấu hiệu bị lừa dối, đe dọa, cưỡng ép hoặc khó khăn về nhận thức, làm chủ hành vi mà không thể làm rõ, công chứng viên có căn cứ từ chối công chứng di chúc. [Điều 58 Luật Công chứng 2024](https://www.eav.gov.vn/userfile/User/phapche/files/2025/2/luat_cong_chung_nam_2024.pdf)
Khi ý nguyện được thể hiện thành dự thảo di chúc
Một dự thảo có giá trị thực tế khi người lập hiểu nó nói gì. Thay vì chỉ nhìn vào tên người hoặc tài sản, hãy chú ý xem cách diễn đạt đã phản ánh đúng điều mình muốn chưa: chủ thể được nhắc đến có rõ không, mong muốn có đang bị diễn đạt khác đi không, và phần nào cần được giải thích.
| Lời trình bày đời thường | Điều cần làm rõ khi đưa vào văn bản |
| “Tôi muốn để lại phần của tôi cho con.” | Cần xác định người, phần tài sản và cách diễn đạt phù hợp với thông tin thực tế. |
| “Tôi muốn mọi chuyện minh bạch.” | Cần làm rõ mong muốn cụ thể, tránh dùng câu chung chung khó hiểu. |
| “Nếu có thay đổi thì tôi sẽ tính sau.” | Cần hiểu việc sửa đổi, bổ sung, thay thế hoặc hủy bỏ di chúc có thủ tục riêng. |
Đây chỉ là minh họa về độ rõ của câu chữ, không phải mẫu phân chia tài sản để sao chép. Người lập cần nói khi nào một câu chưa đúng ý hoặc chưa hiểu hệ quả của cách diễn đạt.
Theo thủ tục chung, người yêu cầu công chứng có thể tự đọc lại dự thảo hoặc đề nghị công chứng viên đọc cho nghe. Khi đồng ý toàn bộ nội dung, người yêu cầu ký vào từng trang và trang cuối theo quy định; trường hợp điểm chỉ được thực hiện theo quy định liên quan. [Luật Công chứng 2024](https://www.eav.gov.vn/userfile/User/phapche/files/2025/2/luat_cong_chung_nam_2024.pdf)
Việc đọc lại không phải thao tác hình thức. Đây là lúc để điều chỉnh cách diễn đạt hoặc dừng lại nếu cần suy nghĩ thêm. Một bản dự thảo gửi trước cũng không thay thế việc người lập di chúc trực tiếp thể hiện và xác nhận ý chí của mình.
Đọc thêm trong CMS: “những điểm cần làm rõ trong hồ sơ” và “lỗi hồ sơ liên quan đến ý chí và tài sản”.
Khi cần bố trí cách tham gia phù hợp với hoàn cảnh
Khó di chuyển hoặc đang điều trị
Nếu người lập di chúc không thể đi lại vì lý do sức khỏe, đang điều trị nội trú hoặc có hoàn cảnh liên quan, nên báo trước tình trạng thực tế và nơi dự kiến tham gia. Luật Công chứng 2024 cho phép công chứng ngoài trụ sở trong một số trường hợp, gồm người không thể đi lại vì lý do sức khỏe, đang điều trị nội trú; việc lập di chúc tại chỗ ở cũng được nêu trong quy định về địa điểm công chứng. [Điều 46 Luật Công chứng 2024](https://www.eav.gov.vn/userfile/User/phapche/files/2025/2/luat_cong_chung_nam_2024.pdf)
Đơn vị tiếp nhận cần hướng dẫn dựa trên hoàn cảnh cụ thể, địa điểm và điều kiện thực hiện. Người nhà không nên tự coi mọi trường hợp đều có thể công chứng tại nhà, tự sắp xếp thay toàn bộ quy trình hoặc hứa trước một kết quả.
Cần hỗ trợ đọc, nghe, ký hoặc giao tiếp
Nhu cầu đọc, nghe, ký, điểm chỉ và giao tiếp không nên bị gộp thành một tình huống chung. Hãy mô tả đúng khó khăn: người lập có cần đọc nội dung thành tiếng, có thể ký hay điểm chỉ hay không, có sử dụng ngôn ngữ khác tiếng Việt hoặc ngôn ngữ ký hiệu không.
Luật quy định trường hợp người yêu cầu công chứng không đọc được, không nghe được, không ký được và không điểm chỉ được thì phải có người làm chứng; người làm chứng phải đáp ứng các điều kiện luật định và không có quyền, lợi ích hoặc nghĩa vụ liên quan đến việc công chứng. Trường hợp không thông thạo tiếng Việt hoặc là người khuyết tật nhìn, nghe, nói thì cần người phiên dịch phù hợp. [Điều 49 Luật Công chứng 2024](https://www.eav.gov.vn/userfile/User/phapche/files/2025/2/luat_cong_chung_nam_2024.pdf)
Vì điều kiện áp dụng khác nhau, người đọc không nên tự chọn người làm chứng, người phiên dịch hoặc tự suy đoán cách ký thay cho người lập di chúc trước khi nhận được hướng dẫn.
Checklist
[ ] Viết vài dòng về ý nguyện bằng ngôn ngữ của chính người lập di chúc.
[ ] Ghi rõ người nào sẽ trực tiếp lập di chúc và người nào chỉ hỗ trợ liên hệ.
[ ] Báo trước nhu cầu về di chuyển, thời gian trao đổi, đọc, nghe, ký hoặc giao tiếp.
[ ] Mang bản ghi hoặc dự thảo nếu có, nhưng coi đây là tài liệu trao đổi.
[ ] Dành thời gian đọc hoặc nghe lại dự thảo trước khi xác nhận.
[ ] Hỏi rõ những câu chưa hiểu thay vì mặc định phải hoàn tất ngay.
[ ] Kiểm tra kênh liên hệ và tư cách của đơn vị tiếp nhận trước khi gửi thông tin.
Muốn tra cứu cụ thể phần giấy tờ? Xem checklist hồ sơ công chứng di chúc.
Sau buổi làm việc, cần hiểu đúng kết quả nhận được
Khi thủ tục hoàn tất theo quy định, người yêu cầu có thể nhận bản gốc văn bản công chứng; tổ chức hành nghề công chứng cũng thực hiện việc ghi sổ và lưu trữ hồ sơ theo luật. Nếu có nhu cầu lưu giữ di chúc, hãy hỏi riêng về cách thức phù hợp thay vì tự suy đoán nơi lưu hoặc người được tiếp cận tài liệu.
Cần phân biệt hoàn tất công chứng với thời điểm di chúc có hiệu lực. Bộ luật Dân sự quy định di chúc có hiệu lực từ thời điểm mở thừa kế, tức thời điểm người có tài sản chết; vì vậy, công chứng xong không đồng nghĩa người được chỉ định đã nhận tài sản ngay. [Bộ luật Dân sự 2015, Điều 643](https://vanban.chinhphu.vn/default.aspx?docid=183188&pageid=27160)
Dùng bản mô tả nhu cầu ngắn để bắt đầu liên hệ
Bạn có thể tham khảo mẫu sau, không cần gửi công khai số định danh, giấy tờ tài sản hoặc chi tiết phân chia tài sản:
Tôi muốn tìm hiểu việc lập di chúc cho bản thân/hỗ trợ người thân tìm hiểu. Người lập di chúc hiện có thể tham gia trao đổi trực tiếp nhưng cần hỗ trợ về […]. Hiện đã/chưa có dự thảo. Có nhu cầu hỗ trợ […]. Mong được hướng dẫn cách bố trí buổi làm việc và thông tin cần cung cấp trước.
Mẫu này giúp cuộc trao đổi đầu tiên đi đúng trọng tâm: cách tham gia, mức độ hỗ trợ và bước chuẩn bị phù hợp với trường hợp thực tế.
FAQ
Chưa viết di chúc thì có thể liên hệ tìm hiểu không?
Có thể. Người lập di chúc có thể chuẩn bị ý nguyện bằng lời nói hoặc ghi chú ngắn, không nhất thiết phải tự soạn một văn bản hoàn chỉnh trước. Trao đổi ban đầu giúp xác định cách bố trí buổi làm việc; nội dung chỉ được xem xét trong thủ tục chính thức dựa trên hồ sơ và hoàn cảnh cụ thể.
Con cháu có thể liên hệ giúp người lập di chúc không?
Có thể hỗ trợ liên hệ, sắp xếp lịch hoặc thông báo nhu cầu hỗ trợ. Tuy nhiên, người lập di chúc không được ủy quyền cho người khác lập thay; pháp luật yêu cầu họ tự ký hoặc ký và điểm chỉ vào bản di chúc được công chứng, trừ trường hợp luật có quy định về người làm chứng. [Điều 58 Luật Công chứng 2024](https://www.eav.gov.vn/userfile/User/phapche/files/2025/2/luat_cong_chung_nam_2024.pdf)
Có cần báo trước nếu người lập di chúc khó đọc, nghe hoặc ký?
Nên báo trước và mô tả đúng tình trạng. Việc hỗ trợ có thể liên quan đến đọc cho nghe, người làm chứng, người phiên dịch hoặc cách ký, điểm chỉ. Không nên tự áp một phương án cho mọi trường hợp, vì điều kiện pháp luật và cách bố trí phụ thuộc hoàn cảnh cụ thể.
Người đang điều trị có thể đề nghị công chứng ngoài trụ sở không?
Có thể trao đổi về nhu cầu này. Luật có quy định một số trường hợp công chứng ngoài trụ sở, trong đó có người không thể đi lại vì sức khỏe hoặc đang điều trị nội trú. Tuy nhiên, cần để tổ chức hành nghề công chứng hướng dẫn điều kiện, địa điểm và cách thực hiện phù hợp. [Điều 46 Luật Công chứng 2024](https://www.eav.gov.vn/userfile/User/phapche/files/2025/2/luat_cong_chung_nam_2024.pdf)
Gửi dự thảo trước có nghĩa là nội dung đã được chấp thuận không?
Không. Dự thảo gửi trước chỉ hỗ trợ trao đổi và chuẩn bị. Nội dung vẫn cần được kiểm tra, giải thích khi cần và được người lập di chúc trực tiếp đọc hoặc nghe lại, xác nhận trong quá trình thực hiện thủ tục.
Công chứng xong thì người được chỉ định đã nhận tài sản chưa?
Chưa thể hiểu như vậy. Công chứng là một bước liên quan đến văn bản; hiệu lực của di chúc và các thủ tục về thừa kế là những vấn đề khác. Theo Bộ luật Dân sự, di chúc có hiệu lực từ thời điểm mở thừa kế. [Bộ luật Dân sự 2015](https://vanban.chinhphu.vn/default.aspx?docid=183188&pageid=27160)
CTA
Bạn có thể dùng mẫu mô tả nhu cầu trên khi liên hệ tổ chức hành nghề công chứng để được hướng dẫn cách bố trí buổi làm việc. Chọn “Xem thông tin liên hệ” trên CMS sau khi đã kiểm tra kênh liên hệ, tư cách đơn vị vận hành và phạm vi hỗ trợ.
Lập di chúc thường bắt đầu từ một quyết định riêng tư: người lập muốn tự nói rõ ý nguyện về tài sản của mình, nhưng chưa biết buổi công chứng di chúc sẽ diễn ra như thế nào. Lần liên hệ đầu tiên và buổi thực hiện thủ tục chính thức không phải lúc nào cũng là một. Trao đổi ban đầu thường giúp đơn vị tiếp nhận hiểu nhu cầu, hướng dẫn cách chuẩn bị và bố trí phù hợp; đó chưa phải là kết luận rằng nội dung sẽ được công chứng.
Bài viết này giúp bạn hình dung hành trình từ lúc trình bày mong muốn đến khi đọc, xác nhận văn bản. Mỗi trường hợp có hoàn cảnh riêng, vì vậy hãy xác minh yêu cầu thực tế với tổ chức hành nghề công chứng trước khi sắp xếp buổi làm việc.
Hình dung toàn cảnh trước cuộc liên hệ đầu tiên
Trao đổi trước khi liên hệ công chứng di chúc có thể giúp người lập di chúc và người thân bớt lúng túng. Mục tiêu là nêu ngắn gọn nhu cầu: ai là người muốn lập di chúc, hiện có hay chưa có bản ghi ý nguyện, có khó khăn khi đi lại, đọc, nghe hoặc giao tiếp hay không.
Đây là sơ đồ khái quát để hình dung, không phải lịch xử lý áp dụng cho mọi hồ sơ:
Trao đổi nhu cầu → làm việc trực tiếp → thể hiện ý nguyện trong dự thảo → đọc hoặc nghe lại → xác nhận và hoàn tất theo thủ tục.
Người lập di chúc có thể đã chuẩn bị một vài ý bằng lời nói hoặc ghi chú. Nếu chưa viết gì, họ vẫn có thể trình bày mong muốn để được hướng dẫn theo thủ tục. Pháp luật về công chứng quy định trường hợp giao dịch do công chứng viên soạn thảo theo đề nghị thì người yêu cầu nêu nội dung, mục đích; sau đó việc xử lý vẫn phải tuân theo các bước kiểm tra, giải thích và xác nhận cần thiết. [Luật Công chứng 2024](https://www.eav.gov.vn/userfile/User/phapche/files/2025/2/luat_cong_chung_nam_2024.pdf)
Công chứng khác với chứng thực. Trong bối cảnh này, công chứng là hoạt động của công chứng viên tại tổ chức hành nghề công chứng để chứng nhận tính xác thực, hợp pháp của giao dịch theo quy định. Vì vậy, trọng tâm của buổi làm việc không chỉ là ký tên lên một tờ giấy, mà còn là việc người lập di chúc thể hiện ý chí một cách trực tiếp, tự nguyện và hiểu nội dung mình xác nhận.
Nếu bạn cần tra cứu giấy tờ kỹ hơn, có thể chuyển sang bài “checklist hồ sơ công chứng di chúc” trong CMS thay vì cố biến bài này thành một danh mục dài.
Khi người lập di chúc trình bày mong muốn của mình
Người lập có thể bắt đầu bằng lời nói thông thường, chẳng hạn: “Tôi muốn ghi lại ý nguyện về những tài sản của mình và người tôi muốn nhận.” Cách nói đời thường này là điểm khởi đầu hữu ích. Điều quan trọng là nội dung được nghe từ chính người lập di chúc, không phải do người thân quyết định thay.
Một bản ghi ý nguyện hoặc dự thảo cá nhân cũng có thể được mang theo. Tuy nhiên, nên xem đó là tài liệu để trao đổi và rà soát, không mặc định là bản đã được chấp thuận. Khi có chỗ chưa rõ, người lập nên hỏi lại ý nghĩa của câu chữ thay vì vội xác nhận.
Ví dụ minh họa
Chị Lan đặt lịch giúp mẹ là bà Hương. Chị Lan có thể thông báo trước rằng mẹ cần thời gian trao đổi chậm rãi và muốn mang theo ghi chú cá nhân. Tại buổi làm việc, bà Hương là người trực tiếp nói về ý nguyện của mình: bà muốn ai nhận phần tài sản nào, muốn diễn đạt điều gì rõ hơn và cần sửa điểm nào. Vai trò của chị Lan là hỗ trợ di chuyển, ghi nhớ lịch hẹn hoặc giữ tài liệu, không phải nói thay hoặc ký thay mẹ.
Không gian trao đổi nên đủ riêng tư và không tạo áp lực phải hoàn tất ngay. Người lập di chúc có thể đề nghị được giải thích thêm, nghỉ giữa buổi hoặc dành thời gian đọc lại dự thảo. Nếu có dấu hiệu bị lừa dối, đe dọa, cưỡng ép hoặc khó khăn về nhận thức, làm chủ hành vi mà không thể làm rõ, công chứng viên có căn cứ từ chối công chứng di chúc. [Điều 58 Luật Công chứng 2024](https://www.eav.gov.vn/userfile/User/phapche/files/2025/2/luat_cong_chung_nam_2024.pdf)
Khi ý nguyện được thể hiện thành dự thảo di chúc
Một dự thảo có giá trị thực tế khi người lập hiểu nó nói gì. Thay vì chỉ nhìn vào tên người hoặc tài sản, hãy chú ý xem cách diễn đạt đã phản ánh đúng điều mình muốn chưa: chủ thể được nhắc đến có rõ không, mong muốn có đang bị diễn đạt khác đi không, và phần nào cần được giải thích.
| Lời trình bày đời thường | Điều cần làm rõ khi đưa vào văn bản |
| “Tôi muốn để lại phần của tôi cho con.” | Cần xác định người, phần tài sản và cách diễn đạt phù hợp với thông tin thực tế. |
| “Tôi muốn mọi chuyện minh bạch.” | Cần làm rõ mong muốn cụ thể, tránh dùng câu chung chung khó hiểu. |
| “Nếu có thay đổi thì tôi sẽ tính sau.” | Cần hiểu việc sửa đổi, bổ sung, thay thế hoặc hủy bỏ di chúc có thủ tục riêng. |
Đây chỉ là minh họa về độ rõ của câu chữ, không phải mẫu phân chia tài sản để sao chép. Người lập cần nói khi nào một câu chưa đúng ý hoặc chưa hiểu hệ quả của cách diễn đạt.
Theo thủ tục chung, người yêu cầu công chứng có thể tự đọc lại dự thảo hoặc đề nghị công chứng viên đọc cho nghe. Khi đồng ý toàn bộ nội dung, người yêu cầu ký vào từng trang và trang cuối theo quy định; trường hợp điểm chỉ được thực hiện theo quy định liên quan. [Luật Công chứng 2024](https://www.eav.gov.vn/userfile/User/phapche/files/2025/2/luat_cong_chung_nam_2024.pdf)
Việc đọc lại không phải thao tác hình thức. Đây là lúc để điều chỉnh cách diễn đạt hoặc dừng lại nếu cần suy nghĩ thêm. Một bản dự thảo gửi trước cũng không thay thế việc người lập di chúc trực tiếp thể hiện và xác nhận ý chí của mình.
Đọc thêm trong CMS: “những điểm cần làm rõ trong hồ sơ” và “lỗi hồ sơ liên quan đến ý chí và tài sản”.
Khi cần bố trí cách tham gia phù hợp với hoàn cảnh
Khó di chuyển hoặc đang điều trị
Nếu người lập di chúc không thể đi lại vì lý do sức khỏe, đang điều trị nội trú hoặc có hoàn cảnh liên quan, nên báo trước tình trạng thực tế và nơi dự kiến tham gia. Luật Công chứng 2024 cho phép công chứng ngoài trụ sở trong một số trường hợp, gồm người không thể đi lại vì lý do sức khỏe, đang điều trị nội trú; việc lập di chúc tại chỗ ở cũng được nêu trong quy định về địa điểm công chứng. [Điều 46 Luật Công chứng 2024](https://www.eav.gov.vn/userfile/User/phapche/files/2025/2/luat_cong_chung_nam_2024.pdf)
Đơn vị tiếp nhận cần hướng dẫn dựa trên hoàn cảnh cụ thể, địa điểm và điều kiện thực hiện. Người nhà không nên tự coi mọi trường hợp đều có thể công chứng tại nhà, tự sắp xếp thay toàn bộ quy trình hoặc hứa trước một kết quả.
Cần hỗ trợ đọc, nghe, ký hoặc giao tiếp
Nhu cầu đọc, nghe, ký, điểm chỉ và giao tiếp không nên bị gộp thành một tình huống chung. Hãy mô tả đúng khó khăn: người lập có cần đọc nội dung thành tiếng, có thể ký hay điểm chỉ hay không, có sử dụng ngôn ngữ khác tiếng Việt hoặc ngôn ngữ ký hiệu không.
Luật quy định trường hợp người yêu cầu công chứng không đọc được, không nghe được, không ký được và không điểm chỉ được thì phải có người làm chứng; người làm chứng phải đáp ứng các điều kiện luật định và không có quyền, lợi ích hoặc nghĩa vụ liên quan đến việc công chứng. Trường hợp không thông thạo tiếng Việt hoặc là người khuyết tật nhìn, nghe, nói thì cần người phiên dịch phù hợp. [Điều 49 Luật Công chứng 2024](https://www.eav.gov.vn/userfile/User/phapche/files/2025/2/luat_cong_chung_nam_2024.pdf)
Vì điều kiện áp dụng khác nhau, người đọc không nên tự chọn người làm chứng, người phiên dịch hoặc tự suy đoán cách ký thay cho người lập di chúc trước khi nhận được hướng dẫn.
Checklist
[ ] Viết vài dòng về ý nguyện bằng ngôn ngữ của chính người lập di chúc.
[ ] Ghi rõ người nào sẽ trực tiếp lập di chúc và người nào chỉ hỗ trợ liên hệ.
[ ] Báo trước nhu cầu về di chuyển, thời gian trao đổi, đọc, nghe, ký hoặc giao tiếp.
[ ] Mang bản ghi hoặc dự thảo nếu có, nhưng coi đây là tài liệu trao đổi.
[ ] Dành thời gian đọc hoặc nghe lại dự thảo trước khi xác nhận.
[ ] Hỏi rõ những câu chưa hiểu thay vì mặc định phải hoàn tất ngay.
[ ] Kiểm tra kênh liên hệ và tư cách của đơn vị tiếp nhận trước khi gửi thông tin.
Muốn tra cứu cụ thể phần giấy tờ? Xem checklist hồ sơ công chứng di chúc.
Sau buổi làm việc, cần hiểu đúng kết quả nhận được
Khi thủ tục hoàn tất theo quy định, người yêu cầu có thể nhận bản gốc văn bản công chứng; tổ chức hành nghề công chứng cũng thực hiện việc ghi sổ và lưu trữ hồ sơ theo luật. Nếu có nhu cầu lưu giữ di chúc, hãy hỏi riêng về cách thức phù hợp thay vì tự suy đoán nơi lưu hoặc người được tiếp cận tài liệu.
Cần phân biệt hoàn tất công chứng với thời điểm di chúc có hiệu lực. Bộ luật Dân sự quy định di chúc có hiệu lực từ thời điểm mở thừa kế, tức thời điểm người có tài sản chết; vì vậy, công chứng xong không đồng nghĩa người được chỉ định đã nhận tài sản ngay. [Bộ luật Dân sự 2015, Điều 643](https://vanban.chinhphu.vn/default.aspx?docid=183188&pageid=27160)
Dùng bản mô tả nhu cầu ngắn để bắt đầu liên hệ
Bạn có thể tham khảo mẫu sau, không cần gửi công khai số định danh, giấy tờ tài sản hoặc chi tiết phân chia tài sản:
Tôi muốn tìm hiểu việc lập di chúc cho bản thân/hỗ trợ người thân tìm hiểu. Người lập di chúc hiện có thể tham gia trao đổi trực tiếp nhưng cần hỗ trợ về […]. Hiện đã/chưa có dự thảo. Có nhu cầu hỗ trợ […]. Mong được hướng dẫn cách bố trí buổi làm việc và thông tin cần cung cấp trước.
Mẫu này giúp cuộc trao đổi đầu tiên đi đúng trọng tâm: cách tham gia, mức độ hỗ trợ và bước chuẩn bị phù hợp với trường hợp thực tế.
FAQ
Chưa viết di chúc thì có thể liên hệ tìm hiểu không?
Có thể. Người lập di chúc có thể chuẩn bị ý nguyện bằng lời nói hoặc ghi chú ngắn, không nhất thiết phải tự soạn một văn bản hoàn chỉnh trước. Trao đổi ban đầu giúp xác định cách bố trí buổi làm việc; nội dung chỉ được xem xét trong thủ tục chính thức dựa trên hồ sơ và hoàn cảnh cụ thể.
Con cháu có thể liên hệ giúp người lập di chúc không?
Có thể hỗ trợ liên hệ, sắp xếp lịch hoặc thông báo nhu cầu hỗ trợ. Tuy nhiên, người lập di chúc không được ủy quyền cho người khác lập thay; pháp luật yêu cầu họ tự ký hoặc ký và điểm chỉ vào bản di chúc được công chứng, trừ trường hợp luật có quy định về người làm chứng. [Điều 58 Luật Công chứng 2024](https://www.eav.gov.vn/userfile/User/phapche/files/2025/2/luat_cong_chung_nam_2024.pdf)
Có cần báo trước nếu người lập di chúc khó đọc, nghe hoặc ký?
Nên báo trước và mô tả đúng tình trạng. Việc hỗ trợ có thể liên quan đến đọc cho nghe, người làm chứng, người phiên dịch hoặc cách ký, điểm chỉ. Không nên tự áp một phương án cho mọi trường hợp, vì điều kiện pháp luật và cách bố trí phụ thuộc hoàn cảnh cụ thể.
Người đang điều trị có thể đề nghị công chứng ngoài trụ sở không?
Có thể trao đổi về nhu cầu này. Luật có quy định một số trường hợp công chứng ngoài trụ sở, trong đó có người không thể đi lại vì sức khỏe hoặc đang điều trị nội trú. Tuy nhiên, cần để tổ chức hành nghề công chứng hướng dẫn điều kiện, địa điểm và cách thực hiện phù hợp. [Điều 46 Luật Công chứng 2024](https://www.eav.gov.vn/userfile/User/phapche/files/2025/2/luat_cong_chung_nam_2024.pdf)
Gửi dự thảo trước có nghĩa là nội dung đã được chấp thuận không?
Không. Dự thảo gửi trước chỉ hỗ trợ trao đổi và chuẩn bị. Nội dung vẫn cần được kiểm tra, giải thích khi cần và được người lập di chúc trực tiếp đọc hoặc nghe lại, xác nhận trong quá trình thực hiện thủ tục.
Công chứng xong thì người được chỉ định đã nhận tài sản chưa?
Chưa thể hiểu như vậy. Công chứng là một bước liên quan đến văn bản; hiệu lực của di chúc và các thủ tục về thừa kế là những vấn đề khác. Theo Bộ luật Dân sự, di chúc có hiệu lực từ thời điểm mở thừa kế. [Bộ luật Dân sự 2015](https://vanban.chinhphu.vn/default.aspx?docid=183188&pageid=27160)
CTA
Bạn có thể dùng mẫu mô tả nhu cầu trên khi liên hệ tổ chức hành nghề công chứng để được hướng dẫn cách bố trí buổi làm việc. Chọn “Xem thông tin liên hệ” trên CMS sau khi đã kiểm tra kênh liên hệ, tư cách đơn vị vận hành và phạm vi hỗ trợ.